स्पेनको संघियताबाट नेपाललाई नियाल्दा

लामो बहस र वादविवाद पछि नेपालको संघियताले स्थापनाको चरण पार गरेर कार्यान्वयनको चरणमा प्रवेश गरेकोछ । संबिधानको घोषणा र तदनुरुप निर्वाचन सम्पन्न हुनुले यसलाई प्रष्ट परेको छ । संघिय सासन पद्धति अधिकतम विकेन्द्रिकरणको सिद्धान्तमा आधारित छ, त्यसोत यसका समर्थकहरुले संघियता मार्फत तिव्र आर्थिक वृद्धि हुने कुराको दलिल प्रस्तुत गरेका छन् । वित्तिय स्वायत्तताको कारण राज्यहरुले … Continue reading स्पेनको संघियताबाट नेपाललाई नियाल्दा

अनसनको सन सन

सत्याग्रहका आग्रही नन्द, गोबिन्दहरु प्रति समर्पित नन्दप्रसाद मारिए, मरेर गए, श्रीमती मर्दैछन गोबिन्द केसी थपेरै अनसन इतिहास रच्दैछन बालकृष्ण घुम्ने, रेणूले जित्ने संघिय यो चित्र शेरको भेषमा स्यालको तस्विर भित्तामा बिचित्र जनताको हितमा सत्याग्रह भन्दै बसे ती गोबिन्द कसैले केहि गरेनन कहिल्यै मारिंदा ती नन्द सतिले श्राप दिएर गइन, सीताको हरण भो न राम रह्यो, … Continue reading अनसनको सन सन

पारीको बारीमा मिसाईएको फूलबारी

जङेले पिलर हालेर आयो नयाँँ मुलुक आफ्नो, फकायो बोलायो खिचातानि थियो, धरती जोगायो ईतिहासमा नेपाल १०४ बनायो 'पृथ्वी' मा बाटो फराकिलो पार्यो जहानियाँ जङे, ईतिहास बनायो   बहुदल थपिए, दल दल बनाए दल दलमा राजनीति खलबल बनाए पारीको बारीमा फूलबारी मिसाए सयपत्री साझा, पत्र पत्रै चुँडाए शान्तिको गीत, क्रान्तिले गायो नमिल्ने ब्वाँसा ३६ जस्तै- पछाडिको … Continue reading पारीको बारीमा मिसाईएको फूलबारी

समृद्ध सूचकहरू हेरेर मर्ने अठोट हो- रबिन्द्र मिश्र

रबिन्द्र मिश्रको पार्टीमा किशोर थापाको नाम देख्दा केहि लेख्न मन लाग्यो, थापासँग केही समय निकट रहेर काम गर्दा उनी भित्रको इमान्दारिता र जिम्मेवारी बोधले निकै प्रभाव पारेको थियो । राजनीति असजिलो पेसा हो, त्योभन्दा असजिलो त थापालाई नेपालको ब्यूरोक्र्यासिमा असल छवी बनाउन भएको थियो होला । त्यसोत थापा भन्छन - ‘हो, पार्टी चलाउन सजिलो छैन भन्ने … Continue reading समृद्ध सूचकहरू हेरेर मर्ने अठोट हो- रबिन्द्र मिश्र

स्वाभिमान (कविता)

मैले टी भी मा जे देखें- कानेको च्यातिएको ट्राउजर (पाइण्ट) माइलीको सर्वाङ्ग कट्टु रियानाको छाती जष्टिनको  घ्याँगलो पहिरन बेढङ्गको थियो; तिनीहरु रहरले नाङ्गिएका थिए पैसाले नंग्याएको थियो व्यापारीले नग्न अङ्गबाट पैसो झिकिरहेका थिए   म गिट्टी कुटिरहेछु जाँगे चर्नाम फाटेर के भो र ! धुलोले नितम्बहरु ढाकिदिएका थिए तिमीलाई अस्पतालले नाङ्गै जन्मायो मलाइ आमाले नाङ्गै … Continue reading स्वाभिमान (कविता)

त्यस दिनदेखि कांग्रेसले गणतन्त्रको विचार र नारा लगाउन दियो

अब कांग्रेस पनि काँचुली फेर्न बाध्य भयो,’ कांग्रेस सभापति गिरिजाप्रसाद कोइरालाबाट २०६२ भदौ १४ मा घोषणा भयो, ‘राजाले काँचुली फेरेर निरंकुश राजतन्त्रको कवच भिरे । राजाले आफ्नो प्रतिबद्धता फेरेपछि हामीलाई पनि हाम्रो प्रतिबद्धता फेर्ने अधिकार छ ।’ नारायणहिटी दरबारसँग असन्तुष्टिको ‘तुष’ बाक्लिएको थियो, तर कोइरालाले सार्वजनिक तहमा मुख खोलिरहेका थिएनन् । कांग्रेसको एघारौं महाधिवेशनको उद्घाटन … Continue reading त्यस दिनदेखि कांग्रेसले गणतन्त्रको विचार र नारा लगाउन दियो

समयले देउवालाई दोहोर्‍याएर महान हुने मौका दिएको छ

हालै सम्पन्न नेपाली कांग्रेसको चुनावमा नव निर्वाचित सभापति शेर ब देउवा प्रति हार्दिक वधाई एवं विजय घोषणाको प्रतिक्षामा रहेका सबैमा शुभकामना । यस अवसरमा केहि कुराहरु मनन योग्य छन । हाम्रो स्वभावमा परिवर्तन हुन जरुरी छ । खण्डित पार्न खोजिएको देश र पराजित हुदैगएको राष्ट्रियताले जित्नु पर्नेछ, ब्यापक अभाब छ- आपूर्ति बढाउनु पर्नेछ, आन्तरिक कलह मिलाउनु … Continue reading समयले देउवालाई दोहोर्‍याएर महान हुने मौका दिएको छ

डोनाल्ड ट्रम्प बारे अमेरिकी मतदाताहरुलाइ निक्सको खुला पत्र !

केही दिन अघि हफिङ्टन पोष्टमा एकजना नागरिक पत्रकार जेरेमी निक्सको पोस्ट पढने मौका मिल्यो । ''मेरा मित्रहरु जसले डोनाल्ड ट्रम्पलाई समर्थन गर्छन, तिनैलाई एउटा खुला पत्र'' शिर्षकमा पोखिएका निक्सका बिचारहरु अमेरिकि राष्ट्रपतिहरुले लिँदै आएका बिचारभन्दा साँचै नै उच्च लाग्थ्यो । पत्रको रुपमा लेखिएको यो लेखमा प्रत्येक अमेरिकिहरुका लागि एउटा सन्देश छ । मनै छुने यो … Continue reading डोनाल्ड ट्रम्प बारे अमेरिकी मतदाताहरुलाइ निक्सको खुला पत्र !

रामेश्वर खनाल र विनोद चौधरी कसरी नयाॅशक्तिमा अटाए !

धेरैलाई अचम्म लागेको कुरा के छ भने- पूर्व अर्थ सचिव रामेश्वर खनाल र उद्योगपति विनोद चौधरी कसरी एक ठाउॅमा अटाए ! उनिहरु दुवै हालै एमाओवादी पार्टीबाट पलायन भएका बाबुराम भट्टराईद्वारा गठीत नयाॅशक्तिमा आवध्द भएका छन। जवकि राजस्व छानविन आयोगको प्रतिवेदन अनुसार कर छलेका उद्योग घरानामाथि कारवाही थाल्न फाईल अगाडी बढाउॅदै गरेका खनाललाई चौधरीले रातारात तत्कालीन … Continue reading रामेश्वर खनाल र विनोद चौधरी कसरी नयाॅशक्तिमा अटाए !

नाकाबन्दी भारतले हैन, मोदी सरकारले गरेको हो- मणिशंकर

भारतका मणिशंकर, करण सिंह जस्ता नेताहरुले नेपाल र नेपाली जनतालाई वर्तमान भारतीय सरकारले लगाएको नाकावन्दी स्विकार गर्दै नेपाली जनताका प्रती सहानुभुति प्रकट गरेका छन । उनिहरुलाई धन्यवाद भन्नै पर्छ, तर यिनिहरुले पनि यो कुरा उठाउन निकै ढिलो गरे । यसबाट भारतको आन्तरिक राजनीतिमा केही प्लस माइनस होला तर भारतले नेपालको यो पुस्तालाइ पूर्णत: चिड्याएको छ, … Continue reading नाकाबन्दी भारतले हैन, मोदी सरकारले गरेको हो- मणिशंकर

दु:ख सबैलाई लाग्यो तर वादलभित्र प्रकाश पनि थियो

सभामुख तथा उपसभामुखको उमेद्वारीमा एकताको नितीलाई नछाडेका सुशिल कोइरालाले आफु प्रयोग नभइकन प्रधानमन्त्रिको पदमा काँग्रेसले उम्मेद्वारी दिएर प्रतिफल लिन सकिने कुरामा सोचेको देखिएन । सबै सहयात्रिहरुलाइ विश्वासमा लिएर जान सकेको भए ठुलो उपलब्धी देखिन्थ्यो त्यो कुरा सुशिल कोइरालाले नगरेकै हुन, जसले उनको उचाइलाई एकाएक न्युन गरिदियो । तर संबिधान नै नमान्ने भनेर बाहिरिएकाहरु संसद्मा फर्केका छन । मुलुकले एक पटक राम्रोसँग खेल्ने, गोटी चाल्ने मौका पाएको छ । यही सकारात्मक धरातलमा टेकेर ओली सरकारले समस्याको समाधान निकाल्न सक्छ । यसलाई कम आँकलन गर्नु हुन्न ।

संविधान कार्यान्वयन: जटिल चुनौती र लगानिको पक्ष

संविधान त आयो, तर चाङ् लागेका जनताको आकांक्षा र समस्याहरुको सम्बोधन हुन बाँकी नै छ । समस्याले नयाँ स्वरुप ग्रहण गरेको छ र कसरी गन्तब्यमा पुग्ने भन्ने बाटो करीव प्रष्ट भएको छ । तर कुनै पनि नियम कानुनले कार्यान्वयन हुनका लागि एउटा सिस्टम र साँगठनिक ढाँचा खोज्छ, त्यो भने तयार छैन । जे थियो - थोरै … Continue reading संविधान कार्यान्वयन: जटिल चुनौती र लगानिको पक्ष

गैर आवासीय नेपाली संघमा महिला सहभागिता: रन्जु वाग्ले थापा

(सेतोपाटी ग्लोबलमा प्रकाशित यो लेखलाई हामीले यहाँँ सभार गरेका हौँ) . इतिहासका हरेक कालखण्डमा महिलाको भूमिका उल्लेखनीय रहेतापनि राणाकालीन समय र पंचायतकालमा बिभिन्न परिस्थितिका कारण महिलाहरूको पहुँच चुलो चौकोमा नै सिमीत रहेको थियो। २०४६ सालको जनआन्दोलन पश्चात प्राप्त भएको प्रजातन्त्रले नेपाली महिलाहरुलाई अवसरका क्षेत्रमा केही राहत मिल्यो। फलस्वरुप शिक्षा, स्वास्थ्य र राजनीतीमा महिलाहरुको उल्लेखनीय सहभागीता … Continue reading गैर आवासीय नेपाली संघमा महिला सहभागिता: रन्जु वाग्ले थापा

गैह्र आवासीय नेपाली संघको सातौँ महाधिवेशन र युरोप उप-संयोजक पदका उमेदवार थर्क सेन

वेलायतको ब्यस्त जीवनमा रहेर पनि नेपाल र नेपालीप्रती हुरुक्क हुने एक जना सफल उद्धमीको नाम हो - थर्क सेन । नेपालको स्याङ्जा जिल्लामा जन्मेर ब्रिटिश गर्खा पल्टनमा बिशेष गरेर कम्पुटर र सुचना प्रविधिका लागि लामो समय कृयाशिल सेन अवकास पछि आफ्नै गर्खा स्कुल अफ मोटरिङ्ग (Gurkha School of Motoring) कम्पनी खोलेर कुशल प्रशिक्षकका रुपमा स्थापित … Continue reading गैह्र आवासीय नेपाली संघको सातौँ महाधिवेशन र युरोप उप-संयोजक पदका उमेदवार थर्क सेन

अहिलेका समस्याहरु बिगतमा गरेका र गर्न नसकेका कामको परिणाम हुन

तराईतिर भारतीय बितण्डा जारी रहने, पहाड तिर अभाव आपूर्ति गर्ने नाममा पश्चिमी शक्ति छिरेर तिव्वत/चिन बिरुद्ध वा चिनसॅग नजिक हुन नदिने खालका बितण्डा मच्चाउने त्रास बढेर गयो ! कालन्तरमा मधेशलाई आफ्नो अनुकुल सुरक्षा पर्खाल बनाउने भारतीय षडयन्त्र र पहाडलाई आफ्नो सुरक्षा पर्खाल बनाउन सक्ने चिनिया गतिविधिको गन्ध पनि आएकै छ । यिनै कुराको छनक पाएर … Continue reading अहिलेका समस्याहरु बिगतमा गरेका र गर्न नसकेका कामको परिणाम हुन