मोदीमय भारत र जिमको ग्रोथ म्याप

मोदी, छिमेक र ब्यवहार

लेखक तथा अर्थबिज्ञ जिम ओ' निलले आफ्नो पुस्तक "द ग्रोथ म्याप" मा विश्व अर्थतन्त्र बारे उदघोष गरेका छन् कि सन २०३५ सम्म अमेरिकालाई उछिनेर चाइना विश्वको सबैभन्दा शक्तिशालि अर्थतन्त्रका रुपमा उदय हुनेछ । अमेरिका दोश्रो र भारत तेश्रो शक्तिका रुपमा उदाउने कुरा पनि त्यसै पुस्तकमा उल्लेख छ । त्यस्तै सन २०५० सम्म वृक (ब्राजिल, रसिया, … Continue reading मोदीमय भारत र जिमको ग्रोथ म्याप

ट्रम्प खराब तर रिपब्लिकन चैं निर्दोष!

धेरैले भन्ने गेरेका छन वर्तमान अमेरिकि राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प राम्रो मान्छे होइनन, उनले अमेरिकाको नेत्रित्वलाई निरन्तरता दिन सकिरहेका छैनन र उनी एक विवादस्पद चरित्र भएका ब्यक्तित्व हुन भनिएको छ! त्यो भन्दा पनि ठुलो आरोप त उनको रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनसँग राम्रो हिमचीम छ र पुटिनकै षड्यन्त्रमा ट्रम्पको विजय भएको हो भन्ने सम्मको आरोप लगाइएको छ … Continue reading ट्रम्प खराब तर रिपब्लिकन चैं निर्दोष!

केपि र पिके महोदयको पहिरनमा देखिएको दाग

image Goolgle search

अब कसैले केपी ओलीबाट क्रान्तिकारी परिवर्तन देखिरहेको छ भने, त्यो बित्थामा मानसिक क्षति सिवाय केही हुने छैन; उनी केवल बिगतको ‘लिगेसी’ सम्हाल्ने शर्तमा प्रधानमन्त्री हुन पाएका हुन, नत्र प्रचन्ड (पुष्पकमल उर्फ पिके) तुरुप पल्टि सकेका थिए । के पी ओलीले बिगतमा आफैले चीनसंग गरेको भनिएका कतिपय राम्रा पूर्वाधार निर्माणका सन्धि-सम्झौता पनि कार्यान्वयन नगरी उनको पदावधि … Continue reading केपि र पिके महोदयको पहिरनमा देखिएको दाग

ब्रेक्जिट : दिनभरको शिकार, कान्छा बाउको अनुहार

सरकारमा बसेर समन्वय गर्न पनि सजिलो छैन । वेलायतको यूरोपीयन यूनियनसंग हनिमून चलिरहेको थियो तर जनताले ''ब्रेक्जिट'' भनेर बाहिर निस्कन मतदान गरे । हनिमूनबाट ''ब्रेक्जिट'' हुँदा आफुलाई नोक्सान हुने देखेर तिल्मिलाएको (?!) अमेरिकाले धनाड्यहरुको समूह जी-२० को बैठकमा वेलायती प्रधानमन्त्रि टेरेसा मे नै तिल्मिलाउने गरि 'ब्रेक्जिट'  पछिको वेलायतसंग ''ट्रेड डिल'' प्राथमिकतामा छैन भनिदियो भने अमेरिकी … Continue reading ब्रेक्जिट : दिनभरको शिकार, कान्छा बाउको अनुहार

शक्ति परिवर्तन त निस्चित देखियो तर कस्तो होला ?

अमेरिकाले टी पी पी (Trans-Pacific Partnership) लाई अगाडि बढायो; हालसम्म १२ देशहरुले हस्ताक्षर गरिसकेका छन । संगै कामगरेका खास गरि युरोपियन यूनियन भित्र सौता पस्न लागेको महसुस हुँदै गरेका वेला वेलायत ई यू बाट निस्कने निर्णय गर्यो । यता फ्रान्स, नेदर्ल्याण्ड, स्विडेन, इटालीले पनि जनमत संग्रह माग्ने भन्दै ''वेलायतले सुरु गरेको यो अभियान रोकिने छैन'' … Continue reading शक्ति परिवर्तन त निस्चित देखियो तर कस्तो होला ?

आधारभूत आम्दानी : जिवन निर्वाहका लागि सबैलाई अनिर्वार्य बार्षिक भत्ता

वेलायत लेवोर पार्टिका तर्फबाट छायाँ अर्थमन्त्री जोन म्याक्डोनलले पनि आधारभूत आम्दानि अवधारणालाइ लागु गर्ने सन्दर्भमा  आफुहरुले निकै नजिकबाट सम्भावना नियाली रहेको कुरा हिजो बताए । यदि यो अवधारणा लागु हुन सक्यो भने एरिस्टोटल, प्लोटो, जोन लक, जे एस मिल, अब्र्हाम लिङ्कनजस्ता दार्शनिकहरुको लोक कल्याणकारी मान्यतामा राज्यहरु फेरी एक पटक पुनर्मुख हुने छन  । खासगरी ग्लोबलाइजेसनले … Continue reading आधारभूत आम्दानी : जिवन निर्वाहका लागि सबैलाई अनिर्वार्य बार्षिक भत्ता

‘संकटको लाभ’ मानविय अस्तित्वका लागि सबैभन्दा घातक भएका छन्

भूमध्यसागरमा डुंगा पल्टिएर मर्ने सयौं मानिसहरुको तस्बिर आइरहेका बेला एक नाबालकको पनि तस्बिर सार्वजनिक भएको छ। केहि दिन अघिमात्र ७०० जना डुबेको दृश्य संचार माध्यमहरुमा हेर्न पनि नसक्ने गरि प्रसारण भएका थिए । यो तस्बिरले एक वर्षअघि टर्किस समुद्री किनारमा ज्यान गुमाएका सिरियाली बालक अयलान कुर्दीको दर्दनाक मृत्युलाई सम्झाएको छ । सन् २०१४ देखि अहिलेसम्म … Continue reading ‘संकटको लाभ’ मानविय अस्तित्वका लागि सबैभन्दा घातक भएका छन्

सिंहदरवारले नेपाली जनतालाई निरन्तर गरिव घोषणा गरिरहेछ

हिन्दु र बौद्धिष्ट दुबैको धार्मिक स्थल नेपालमा पर्दछन। तिनीहरु क्रमश: हिन्दुहरुको आराध्यदेव पशुपतिनाथको मन्दिर र गौतम बुद्धको जन्मस्थान लुम्बिनी हुन । विश्वकै धेरै जनसंख्या भएका उत्तरी चिन र दक्षिणी भारतका धर्मावलम्बीहरु मात्रै तान्न सके पनि नेपालमा पर्यटनको असाध्यै राम्रो सम्भावना छ । यसरि आएका पर्यटकलाई हिमतालमा उत्पादन गरिने बोतल पानि मात्रै पुर्याउन सकियो भने यो … Continue reading सिंहदरवारले नेपाली जनतालाई निरन्तर गरिव घोषणा गरिरहेछ

प्रतिफलमा ओली सरकारको आयू लम्बिने अवस्था आयो

सुख पाउन राजनीति गरेकाहरुबाट नेपालीले दुख त पाइनै रहेका छन र पाउने पनि दुख नै हो। नेपाली जनताको चाहना सरकार बदलीरहनु पर्ने हैन, बरु स्थायित्वको स्थायित्व हो। त्यसैले व्यक्ति हैन संस्कार नबदलेसम्म हुने वाला केहि छैन। अहिले सरकार बदल्नै परेकाहरु नेपाल भित्र नभएर विदेश तिर छन, उनीहरुको काम नेपाललाई अस्थिरतामा धकेलेर त्यहाँको श्रोतमाथि हालीमुहाली गर्नु हो … Continue reading प्रतिफलमा ओली सरकारको आयू लम्बिने अवस्था आयो

यो ग्लोबलाइजेशनको यूग हो, नेपाल ग्लोबलाइज्ड हुन पाउने कि नपाउने?

नेपालले यति लामो समयसम्म भारतसंग 'रोटि-बेटि' 'सौहार्द' सभ्यता-संस्कृति' र 'खुला सिमाना' भनिने सम्बंधबाट के पायो ? अस्थिरता र गरिवी! हुँदा हुँदा मधेश आन्दोलन र सिके रावतहरु! एउटा आन्दोलनको समाप्तिसंगै आर्को आन्दोलनको विजारोपण! नभए, कसैसंग योभन्दा फरक जवाफ छ? भुकम्पले थिल्थिलिएको नेपालीलाई नाकाबन्दीको उपहार दिएर औषधि, रगत र अक्सिजन समेत ठप्प पारेको भारतले छिमेकीलाई दिन सक्ने … Continue reading यो ग्लोबलाइजेशनको यूग हो, नेपाल ग्लोबलाइज्ड हुन पाउने कि नपाउने?

समाजवादको सान्दर्भिकता: विकल्पको खोजी

नेपालले अहिले भोगिरहेको अस्थिरता आन्तरिक भन्दा बाह्य कारणहरुले उत्पन्न ठुलो समस्या हो। हामीले त्यसलाई नबुझेरै निम्त्याउदै गएको हो। नेपालमा न त पूँजीवाद धान्न सक्ने पूँजीपति छन न त सरकार नै साम्यवाद धान्न सक्ने अवस्थामा छ, चीनमै त छैन साम्यवाद। हामीले निजिकरणका नाममा हुर्काएको निजीक्षेत्र अर्थतन्त्रलाई सघाउनु पर्यो भने हडतालमात्र गर्छ। सून व्यापारीले घटेको मूल्यमा बेच्न … Continue reading समाजवादको सान्दर्भिकता: विकल्पको खोजी

छिमेकीको उदारतालाई देशको पक्षमा लगाउँ

उखान टुक्काले जग हँसाएका प्रधानमन्त्री खडगप्रसाद ओली यतिखेर उत्तरको छिमेकी चीनको भ्रमणमा छन । आजमात्र दुई देश बिचमा १५ बुँदे संयुक्त घोषणा पत्र जारि भएको छ । बहु प्रतिक्षित इन्धन आयात बारेको सम्झौता 'पूर्वाधार र पूर्व गृह कार्य' को अभावमा हुन नसकेको भए पनि संयुक्त घोषणा पत्रमा व्यक्त 'सहमति' ले त्यसको पनि बाटो खुलेको छ … Continue reading छिमेकीको उदारतालाई देशको पक्षमा लगाउँ

तनहुँको आँबुखैरेनीमा पेट्रोलियम भण्डारण

चीनले नेपालका तीन ठाउँमा पेट्रोलियम भण्डारणस्थल निर्माण गरिदिने भएको छ । त्यसका लागि आपूर्ति मन्त्रालयले काभ्रेको पाँचखाल, तनहुँको आँबुखैरेनी र नुवाकोटको बट्टारमा डिपो निर्माणको प्रस्ताव अगाडि सारेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्ड अनुसारका यी भण्डारणस्थलमा ९० दिनलाई पुग्ने पेट्रोलियम पदार्थ भण्डारण गर्न सकिने छ। चीनले नेपाललाई ३ महिनासम्म पुग्ने पेट्रोलियम पदार्थ भण्डारण क्षमता (डिपो) निर्माण गर्ने चासो देखाएको … Continue reading तनहुँको आँबुखैरेनीमा पेट्रोलियम भण्डारण

कहाॅ छ ‘नयाॅशक्ति’को शक्ति?

बहुदलिय प्रजातन्त्रलाई सिध्याउन २०४७ सालको संबिधानका बिरोधिहरुसॅग कार्यगत एकता गर्दै हिंसात्मक शक्ती आर्जन गरेको ठान्ने बाबुराम फेरी २०७२ को संबिधानको बिरोधिहरुलाइ एकट्ठा गर्दै शक्ति संचय गर्ने दाउमा छन। 'नयाॅशक्ति' र सोझा 'खनालहरु' त तासको खालमा जोकर मात्र हुन। अहिलेको संबिधान बिरोधीहरु प्रष्ट छन। २०४७ मा झैं टर्च बालेर खोज्नु पर्दैन। एक नम्बरमा भारत भईहाल्यो, त्यसपछि मधेसका आन्दोलनकारीहरु, … Continue reading कहाॅ छ ‘नयाॅशक्ति’को शक्ति?

राजनेता खोज्ने काम अझ तीब्र भएको छ

हालै वेलायतको 'द बैंकर' पत्रिकाको अवार्डबाट सम्मानित पूर्व अर्थमन्त्री रामशरण महतलाई नेपाली कांग्रेसले वधाई दिंदै द बैंकरलाई पनि धन्यवाद दिएको छ । यसै बिच आफ्नो 'संपति बिवरण नदिएर डा महतले भ्रष्टाचार ऐन अन्तरगत रू पाँच हजार जरिवना' तिर्नेसम्मको कुकृत्य गरेको समाचारले जनताको मनमा ठुलो संसय र निराशा पैदा भयो । अर्थमन्त्री जस्तो जिम्मेदारीमा रहेको व्यक्तिले … Continue reading राजनेता खोज्ने काम अझ तीब्र भएको छ