आधारभूत आम्दानी : जिवन निर्वाहका लागि सबैलाई अनिर्वार्य बार्षिक भत्ता

वेलायत लेवोर पार्टिका तर्फबाट छायाँ अर्थमन्त्री जोन म्याक्डोनलले पनि आधारभूत आम्दानि अवधारणालाइ लागु गर्ने सन्दर्भमा  आफुहरुले निकै नजिकबाट सम्भावना नियाली रहेको कुरा हिजो बताए । यदि यो अवधारणा लागु हुन सक्यो भने एरिस्टोटल, प्लोटो, जोन लक, जे एस मिल, अब्र्हाम लिङ्कनजस्ता दार्शनिकहरुको लोक कल्याणकारी मान्यतामा राज्यहरु फेरी एक पटक पुनर्मुख हुने छन  ।

खासगरी ग्लोबलाइजेसनले एकातिर उद्ध्योगहरुलाई चौथो औध्याैगिक क्रान्ति तर्फ उन्मुख बनायो भने आर्को तर्फ गरिवी घटे पनि आर्थिक असमानता धान्नै नसक्ने गरि बढायो । पुँजीपतिहरु नै भन्न थालिरहेका छन कि ”पुँजीवादलाइ पुँजीपतिहरुले निल्नेछन”

ग्लोबलाइजेसनबाट भरमग्दुर लाभ उठाएको चिन ‘यदि हामी सधैँ जितिरहन्छौँ र हाम्रा सहकर्मी सधैँ हारिरहन्छन् भने हाम्रो दिगोपन अस्थायी बन्छ ।’ भनेर अगाडि बढदै छ; बिस्तारै अगाडिका शक्तिहरुलाई उछिन्न थालेको छ । कुनै बेला नेपोलियनले भनेका थिए, ‘सुतिरहेको ड्र्यागनलाई नचलाऊ, उठ्यो भने यसले संसार खान्छ ।’ चीन अब सुतिरहेको ड्र्यागन रहेन । यो उठेको छ र लम्किसकेको छ । गिर्दो अवस्थामा रहेको अमेरिका र युरोपले गरिब देशहरूमा लगानी कटौती गरिरहेका छन्, जसले ”वासिङ्ग्टन कन्सेन्सस” को नाममा ग्लोबलाइजेसन लागु गरेका थिए । खासगरी गरिवहरुले यो व्यवस्थाबाट केहि पाएनन । केवल उनीहरुको श्रोत माथि बाह्य दवाब बेहोर्न वाध्य भए- यसरि गुमाए ।

यदि यो अवधारणा लागु हुन सक्यो भने एरिस्टोटल, प्लोटो, जोन लक, जे एस मिल, अब्र्हाम लिङ्कनजस्ता दार्शनिकहरुको लोक कल्याणकारी मान्यतामा राज्यहरु फेरी एक पटक पुनर्मुख हुने छन  ।

विश्वका आधा भन्दा धेरै मानिसहरु अवसरबाट बन्चित सिमान्तक्रित, असुरक्षित जिवन बिताइरहेकाले बिरक्त छन । तिनीहरु झन अष्टेरिटिका नाममा राज्यबाट उपेक्षित हुन थालेका छन । पुँजीवादको विकल्प बारे धेरै सोच्न थालिएको छ। त्यो भनेको अहिलेका हुनेखाने लखपतिहरुको हालीमुहाली प्रतिको विकल्प हो ।

स्विजरल्याण्डले आधारभुत आम्दानी (Basic Income) को अवधारणा लागु गर्ने भनेर आज (05/06/2016) गरेको भोटिङ्गमा ७७ प्रतिशतले अस्विक्रित भएको छ । क्यानडाले ‘युनिभर्सल आधारभूत आम्दानी’ भनेर परिक्षणको रुपमा छिट्टै लागु गर्ने जनाएेको छ भने फ़िनल्याण्डले ८००० न्यून आय भएकाहरुमा लागु गरेर परिक्षण गर्दै छ । यो अवधारणालाइ ”फ्री मनी (free money)” पनि भनिएको छ । एक्काईसौं शताब्दीको संघारमा रहेको चौथो औधोगिक क्रान्ति (Fourth Industrial Revolution, FIR) ”डिजिटल र रोबोट” तर्फ़ तिब्र उन्मुख रहेकोले ब्यापक बेरोजगारी बढन जाने कुरा दृष्टिगत गरि आधारभूत आम्दानीको धारणालाई अघि सारिएको हो । जुन कुनै न कुनै स्वरुपमा ढिलो चांडो लागु हुनेछ । http://bit.ly/25H7hZS

अत: पुँजीवाद असमानताबाट आक्रमणमा पर्दै गएकोले त्यसलाई बचाउने राम्रो तयारि पनि हुनेछ – आधारभूत आम्दानि अवधारणा; जसले धरतीमा जन्म लिएका प्रतेक मानिसहरुलाई राज्यको ढुकुटिमा पहुँच दिलाउने छ र उनीहरु सबैले जिवन निर्वाहका लागि  बार्षिक भत्ता पाउने छन; अर्थात बिना शूल्क पैसा पाउनेछन ।

Advertisements

तपाईको बिचार

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s